Flameshot GNU/Linuxerako pantaila-argazkiak

 
Flameshot pantaila argazkiak ateratzek aplikazio arin, interesgarri eta librea da.

Abiarazi eta zehaztu dezakezu pantailaren zein zonaren argazkia egin. Behin area zehaztuta edizio trenak ditu:

utzi

gorde

arbelera kopiatu

desegin

mugitu

arearen tamaina

difuminatu

testua

arkatza

elipsea

laukizuzen betea

laukizuzena

gezia

lerroa

arkatza



Marrazteko tresnen kolorea eta lodiera zehaztu daiteke eskuin klik eginez eta saguren gurpilaren bidez hurrenez hurren.
Kolore paleta zabalagoa nahi badugu Zuriunea tekla sakatu eta ezkerrean kolorea hautatzeko panel bat irekiko da (bertan color grab edo kolorea hautatzeko tanta kontagailua ere badago).

Martxan jarriz gero sistemaren erretiluan geratzen da ikonoa eta bertatik aukera dugu pantaila argazkia egiteko eta ezarpenak zehazteko. Ezarpenetan zehazten ahal dugu zeintzuk tresna nahi dugu aukeran izan eta aplikazio beraren kolorea. Inportantea da testua tresna aktibatzea.

Instalazioa (deb paketea)
Azken bertsioa deskargatzeko jo https://github.com/lupoDharkael/flameshot/releases web orrira eta deskargatu zure sistemari dagokion bertsioa. Ondoren bi klik egin deb paketean edo gdebi-ren bidez instalatu.

Aplikazioa hau Luberri_18.04 erremasterizazioan instalatuta dago.
GNU/Linuxerako beste aplikazioak


Atzerapena
Interfaze grafikoan oraindik ez dago aukerarik argazkiari atzerapena ezartzeko baina egin daiteke aplikazioa abiatu sistemaren erretiluan ager dadin eta orduan terminalean agindu hau eman:

flameshot gui -d 5000

non 5000 bost segundo diren, alegia denbora milisegundotan adierazi behar da.

Loreak kolorez sailkatuta web formatuan

Loreak kolorez sailkatuta erakusten duen web orria deskargatzen ahal duzu:

loreak.html

Mugikorrean deskargatzen baduzu posible duzu harentzako abiarazle bat sor dezakezu (esate baterako Shortcut Creator bidez).

Lore urdinak

Kolore guztiak Loretan gunean

Lore berdeak

Kolore guztiak Loretan gunean

Lore gorriak

Kolore guztiak Loretan gunean

Lore zuriak

Kolore guztiak Loretan gunean

Lore horiak

Kolore guztiak Loretan gunean

H5P baliabide eta jarduerak Moodle plataforman

Oker ez banago Moodle 3.1 bertsioan gehitu zuten H5P jarduera interaktiboak

egiteko aukera.

H5P eduki aberastuak, ariketak eta haien arteko konbinazioa sartzeko aukera ematen duen plugin edi osagarri bat da. WordPress, Drupal eta Tiki Wikirako ere eskuragarri dago.

Ezaugarriak
Software librea da, moldagarria (responsive) da -pantailaren tamainara egokitzen da- eta, bere izenak adierazten duen bezala, HTML5 edukiak produzitzen ditu.
Duela gutxi arte eduki aberastuak eta interaktibo gehienak Adobe Flash teknologiaren bidez egiten ziren web orrien formatu estandarra den HTML ez zelako gai multimediak eta interakzioak kudeatzeko. Egun ordea, HTLM5 bertsio berria gai da eduki aberastuak eta interaktiboak erreproduzitzeko. H5Pren funtzioa da erabiltzaile arruntari HTLM5 edukiak garatzea HTLM5 ezagutu gabe era erraz eta intuitibo batean.


Ariketa motak
Une honetan 41 eduki aberastu, interaktiboak, jolasak eta ariketak eskaintzen ditu.

Eduki aberastuak (irudi eta audio interaktiboak)

• Accordion (indize tolesgarria eta zabalgarria)
• Agamotto (gradualki aldatzen den irudia)
• Audio (audio fitxategiak entzuteko interfazea)
• Chart (grafikoak egiteko)
• Collage (irudi konposizioa). Bakarrik Moodle Boost-en.
• Iframe Embedder (kapsulak sartzeko erreminta)
• Image juxtaposition (irudi bilakaera)
• Image Slider (diaporama)
• Timeline (denbora lerroak egiteko)

Ariketa produktu sortzaileak

• Audio Recorder (audio grabagailua, ahozko erantzunak-lanak grabatu eta bidaltzeko)
• Documetation tool (dokumentazio sortzailea)
• Essay (entsaioa, hitzen kontagailua)

Ariketa ez kalifikagarriak

• Dialog Cards (buelta ematen duten fitxak)
• Guess and Answer (erakutsi irudiaren gaineko galderaren erantzuna)
• Image Hotsposts (leku beroak dituzten irudi interaktiboak)

Ariketa zuzenean kalifikagarriak

• Arithmetic Quiz (batuketak, kenketa, biderketak eta zatiketak)
• Course presentation (galdetegiak gehitzen ahal zaizkion aurkezpena)
• Drag and Drop (arrastatu eta jaregin irudira irudiak edo testuak)
• Drag the words (arrastatu eta jaregin testura testuak)
• Fill in the Blanks (hutsuneak bete)
• Find Multiple Hotspots (bilatu irudian leku bero interaktiboak)
• Find the hotspot (bilatu leku beroa irudian)
• Flashcards (txarteleko irudia asmatu)
• Galdetegiak:
•  Multiple choice Quiz (erantzun anitzeko galdera)
•  Personality Quiz (galdera sekuentzia irudiekin)
•  Questionnaire (galdera sekuentzia irudirik gabe)
•  Quiz (Question Set) (galdera sekuentzia arrunta eta irudiekin)
•  Single Choice Set (erantzun zuzen bakarreko galdera)
•  True/False Question (egia/gezurra galdera)
• Image paring (parekatu irudiak)
• Image sequencing (ordenatu irudiak)
• Image Slide (diaporama)
• Interactive video (video-quiz, bideo galdetegia)
• Mark the words (nabarmendu baldintza bat betetzen duten hitzak)
• Memory game (bikote-mikote jolasa). Bakarrik Moodle Boost-en.
• Speak the words (ahoz erantzuteko galdera)
• Speak the words set (ahoz erantzutek galdera sorta)
• Summary (bukaerako galdetegia, laburpen bat sortzen du)

Ariketa bateriak sortzeko ariketak

• Column
• Interactive book
  

Erabilera
Lehenik eta behin azaltzea H5P sortu, editatu, partekatu... daitekeela Moodletik bertatik edo h5p.org webgunetik non goian aipatu ditudan ariketa guzti horien tutorialak eta deskarga daitezkeen adibide-ariketak dauden.

Sortu
Jarduerak sortu daitezke Moodlen euskarazko interfazearekin (Gehitu jarduera edo baliabidea >  H5P jarduera interaktiboa) Moodlen bertan erabiltzeko, edo h5p.org web orrian, ingelesez, jarduerak Moodlen ezezik beste web orrietan erabiltzeko (blogetan, Sites-etan eta bestelako web orrietan). Era berean ikasleek eduki aberastuak sortzeko h5p.org web orrian egin behar dute Moodlen ez dutelako edizio eskumenik.
Partekatu
Sortutako eduki eta jarduerak partekatzen ahal dira html kapsula moduan (kopiatu eta itsatsi) edo h5p formatuko fitxategi moduan (deskargatu eta kargatu).
Deskargatu, berrerabili, bir-editatu
Era berean besteren eduki aberats zein ariketak deskargatu eta gure ikastaro eta web orrietan erabili eta edita ditzakegu -duten lizentziak galarazten ez badu behintzat-.



H5P erabiltzearen garrantzia

• Eduki aberastuak hala nola denbora-lerroak, bideo-galdetegiak, irudi interaktiboa... beste zenbati web bidezko zerbitzuetan ere sortu daitezke. H5P hainbat abantaila interesgarri ditu: batetik zerbitzu guzti horiek toki bakar batean biltzen ditu, biltzen duen tokia Moodle bera da kanpotik esteka edo Scorm bidez ekarri gabe eta edukiak gure -eta gure ikastetxeko- Moodlen geratzen dira eta horrek bermatzen du beti erabili ahal izango dugula doan eta propaganda erakutsi gabe - Educaplayn gertatzen den bezala-.
• Eduki aberastuek aukera ematen dute Moodleren itxura soila eta serioari bizigarri pixka bat emateko.

• Ariketen kasuan H5P eskaintzen ditu Moodlek berak eskaintzen ez dituen ariketa mota batzuk, hala nola bideo-galdetegiak, bikote-mikote... eta beste batzuk (galdetegiak, arrastatu eta jaregin...) Moodlek modu efizienteagoan ematen baditu ere H5P era sinpleago eta erakargarriagoan ematen ditu, batez ere Lehen Hezkuntzari begira.

• Ikasleek produktu digitalak sortzeko aukera ematen du, hala nola denbora-lerroak, diaporamak, irudi interaktiboak... Hori egitek modurik egokiena da, nire ustez, irakasleak testu bidalketa erako zeregin moduan eskatzea eta ikasleek h5p.org web orrian -behin erregistratu ondoren- egitea eta esteka moduan bidaltzea.

Hurrengo mezuan Image Slide edo diaporama erako eduki aberastua jarriko dut, datorren udaberriaren iragarle.

Luberri_16.04.10_64bit eta Luberri_16.04.9_32bit_Smart bertsioek argia ikusi dute

Luberri sistemaren bertsio berri bi argia ikusi dute.

Luberri_16.04.10_64bit bertsioa ordenagailu arruntentzat -eskoletako edozein LHko 32 biteko Eskola2.0ko Asus PCak izan ezik- eta...

Luberri_16.04.9_32bit_Smart bertsioa Smart SB68V modeloko arbel digitala kontrolatu behar duten ekipoentzat. Honek jada kontrolatzaileak eta SmartBook barnean du.

Bertsio hauek duten berritasunak ikusteko eta ISO irudiak deskargatzeko jo mezu honen eskuinean dagoen Luberri instalazioa estekara.

LibreOffice 6: esportatu EPUB formatura

Aspalditik posible zen LibreOfficeren bidez pdf formatura esportatzea baina formatu hori liburu irakurgailuan irakurtzeko ez da oso egokia, besteak beste, orria ez delako egokitzen pantailara.

LibreOfficeren 6. bertsioak aurrerapen interesgarri bat ekarri du. Testuak epub formatura esportatzea. Haren bidez guk sortutako zein interneteko edo beste iturritako testua LibreOfficera itsatsi eta epub formatura pasatuta liburu digitala edo e-booka bihurtzen ahal dugu. Ondoren liburu irakurgailura pasa eta hor nahi dugun letra tamainan irakurriko dugu.

Adibidez ikusiko dugu Koldo Izagirrek prestatu eta atzo aurkeztu zuen ipuina.eus web orri berrian eskaintzen dituen edozein ipuina nola pasa liburu irakurgailura:

1. testua duen web orrira joan eta testua kopiatu
2. LibreOffice Writter ireki eta bertan kopiatutako testua itsatsi
3. Fitxategia > Esportatu honela > Esportatu EPUB gisa
4. liburu irakurgailua USBan konektatu eta epub fitxategia liburura kopiatu 

Internetetik LibreOfficera eta EPUB esportatuta liburu irakurgailura

OHARRA:
Esportatzeko sistema honek ez omen ditu irudirik onartzen. Irudiak dituen testua esportatzeko LibreOfficeren Writter2ePub gehigarria instalatu behar da.

Ubuntu 18.04 HP Stream

Instalatu dut Ubuntu 18.04 HP Stream 14 hazbetekoa (Intel Celeron N3060 bi nukleokoa, 4GB RAM eta 32GBeko eMMC memoria).

Windows 10ekin zetorren eta memoria ia erabat beteta.

Ubuntu 18.04 instalatu diot arazorik gabe disko osoa hartuta eta ongi funtzionatzen du pantaila, touchpada, wifia, bozgorailuak... eta datuetarako libre geratu zaizkio 21 GB!

Moodle tresnak

Moodle plataformaren izena Modular Object-Oriented Dynamic Learning Environment terminoaren akronimoa da (Objektuetara bideratutako Ikas-Ingurune dinamikoa eta Modularra).

Plataformaren izaera modularra oso ondo adierazita dago azpiko bideoan non Tomas Lasic-ek  Logo adreiluen bidez egindako analogia bat erabiltzen du Moodleren moduluak ikastaro edo unitate didaktiko bat nola osatzen duten azaltzeko.


Ideia horretan oinarritua  Moodleren hainbat modulu eta lanabesen eskema bat egin dut. Antolaketa ez dator guztiz bat Lasic-en eskemarekin baina kontuan izan behar da modulu askok funtzio bat baino gehiago dutela. Esate baterako komunikazio tresna guztiak ebaluatu daitezke. Lasic-en ideia baliatuz kolorez bereizi ditut tresnak.

Xmind bidez egina

Nola instalatu Gnome klasikoa Flashback Ubuntu 18.04n

Gnome klasikoa edo Flashback Ubunturen mahaigain arin bat da Gnome 2ren antza duena.



Ubuntu arruntak abiatu berritan 1,3 GB inguruko RAM erabiltzen badu Flashback 1,1 GB (Ubuntu 16.04ren gainean 0,7 GB inguru).

Horregatik Mutterren ordez Metacity erabiltzen duelako edo dena den kontua da sumatzen dela zerbait arinagoa dela jatorrizko Ubuntua baino.

Nola instalatzen da.

Ubuntu 18.04 korritzen ari dela terminalean exekuta ezazu:

sudo apt install gnome-session-flashback

Behin instalatuta berrabiarazi behar duzu ordenagailua eta sartzeko pantailan (sarrera automatikoa jarri baduzu desaktibatu behar duzu behin behinean) hautatu zure erabiltzailea eta Hasi saioaren botoiaren ezkerrean dagoen ezarpenen gurpila sakatu eta hauta ezazu GNOME Flashback (Metacity). Beti duzu aukera Ubuntu arruntera bueltatzeko.

Ezaugarriak

Behin sartzen zarenean honelako pantaila ikusiko duzu:

eta bertan

• Aplikazioen menua
• Lekuak, zuzenean karpeta batera joateko edo ibilitako azken fitxategiak aukeratzeko.
• Sarri erabiltzen diren aplikazioen abiarazleak jar daitezke goiko panelean -aski da menutik arrastatu eta bertan jaregin-.
• Goiko panelean appletak erakusten ahal dira panelaren gainean Alt eta eskuin klik panelean: 
  
• Era berean panelen propietateak (tamaina, kolorea, autoezkutaketa...) alda daitezke.
• Beheko panelak irekita dauden aplikazioak erakusten ditu.

Goiko panelaren sistemaren azpilean aldaketak egin nahi baduzu gnome-tweak eta dconf-editor instalatu (sudo apt install gnome-tweak dconf-editor) eta ireki (Sistemaren tresnak > Hobespenak > Doikuntzak eta Sistemaren tresnak > dconf-editor). Esate baterako azpilean orduaz gain asteko eguna eta data ikusteko eta teklatuaren ES ezkutatzeko:

[com.canonical.indicator.datetime]
show-date=true
show-day=true
[com.canonical.indicator.keyboard]
visible=false

Oharra:
Ubuntu 20.04 probatu dut eta momentuz ez dabil, Flashback-en ordez Klasikoa abiatzen da eta panelak Alt+Eskuin klik eginda ez du erantzuten. Agian denbora kontua izango da eta konponduko dute.

Nola sinkronizatu zure egutegiko gertaerak DAVx5 bidez Androiden

Androiden Egutegia prestatuta dago zure Googleko kontuari lotutako Calendar datuak jasotzeko eta, nahi izanez gero, Gmaileko zure beste konturen Calendar datuak ere sinkroniza dezake.

Microsoft Exchangeko  egutegiak sinkronizatzeko prestatuta dagoela ere ematen du baina interneteko estandarra den WebDAV  (egutegi, kontaktu eta zereginen sinkronizazioa ahalbidetzeko) eta egutegien kasuan CalDAV erabiltzen duten egutegiak sinkronizatu ahal izateko Androiden webdav zerbitzari bat instalatu behar da. Niri ongi funtzionatu dit software librekoa den DAVx5.

Instalatzeko erabili dezakezu Google Play errepositorioa edo aplikazio libreen errepositorioa de F-droid, edo bere web orritik apk fitxategia deskargatu, mugikorrera bidali eta exekutatu.

Behin instalatuta dagoela aplikazioan sartu eta egutegiaren datuak zehaztuko diogu: jeneralean posta helbidea eta pasahitza.

Eta hortik aurrera Egutegia aplikazioan goiko eskuineko menuko hiru puntuetan klikatu eta Ezarpenak atalean sartzen bagara berriro goiko eskuinean GEHITU KONTUA azalduko zaigu eta orain bai -azpiko irudian ikusten den bezala- aukera izango dugu DAV formatuko egutegiak gehitzeko eta bertan egutegi horien datuak ikusi eta gertaera berriak gehitzea.

DAVx5 DAV formatu estandarreko egutegiak gehitzeko aukera

Sistema honek funtzionatzen du Androiden Egutegirako eta bestelakoetarako, hala nola Etar egutegi librerako.

Wikimapia zaharberritua

Wiki moduan edizio libreko mapen artean izarra, zalantzarik gabe,  OpenStreetMaps (OSM) da. Baina ez da bakarra. Wikimapia.org oso eboluzio interesgarria izan du. Oinarrizko mapak orain kanpotik ekartzen ditu, bat baino gehiago gainera eta zentratu da hain gaineko geruzaren edizioan. Herri, auzo, kultur-kirol ekipamendua; komertzioa, ostalaritza eta gainerako enpresak; elkarte, klub, talde, turismo-interesguneak eta abar.

Oinarrizko bi erabilera ditu:

• Informazioa bilatzea: ezagutzen ez duzun herri bat bisitatzeko.
• Editatzea: ezagutzen duzun herrien interesguneak markatzea.

Mapen erabilera:
Web orria ireki eta ikusten da gaineko geruza, interesguneak dituena. Komeni da oinarrizko maparen geruza jartzea. 11 mapa eskaintzen ditu. Horietatik, nire ustez, interesgarrienak OSM-OpenStreetMap mapa eta Bing Hibrid ortoargazkia.

Informazioa bilatzeko ez da erregistratu behar. Komeni da, oinarrizko mapa jartzeaz gain, hizkuntza aukeratzea interesguneen informazioa hobeto ulertzeko:

Interesguneak editatzeko, sortzeko zein daudenei informazioa eransteko, erregistratu egin behar da.

• Interesgunea sortzeko aurrena markatu behar da poligonoa haren ertzak zehaztuta eta gero, hizkuntza hautatu ondoren, oinarrizko informazioa, helbidea, web orria, kategoriak erantsi behar dira.
• Interesgunea markatuta badago baina euskaraz informazioa ez badu oso ariketa interesgarria da interesgunea, bertako zein atzerriko, euskaraz (basque) editatzea.

Izena eta informazioa erdaraz soilik duen interesgunea editatu daiteke Basque hizkuntzan.

Scratch 3.0 htlm5 eta euskaraz

Hainbat hilabetez beta egoeran (besteak beste fintzen eta euskaratzea osatzen), urte berriarekin batera garatzaileek (MIT) Scratch 3.0 aurkeztu dute.

Berritasunik handiena da ez dagoela Flash-ean egina HTML5, CSS eta Javascript-en gainean baizik, software librean alegia.

Bertsio honek online funtzionatzen du eta nabigatzaile guztietan -eta gailu guztietan- erabili daiteke. Offline bertsioa ere egiteko asmoa dute.

Scratch 3.0 (aplikazioa eta web orria)

Scratch 3.0ren wikia (ingelesez)

Beste hainbat aldaketa:

• Aldaketak blokeen ordena, kolore eta izenetan.
• Marrazteko editorea ets soinu editoreak berritu dituzte.
• Proiektuak ikusi eta editatu daitezke tabletetan, mugikorretan bakarrik ikusi.
• Pen, Video Sensing, eta Music blokeak orain gehigarriak dira. Bestelako gehigarriak: Text to Speech, Translate, Micro:bit, eta Lego Mindstorms EV3

Berritutako beste atal bat tutorialak dira. Orain mota askotako proiektuak egiteko laguntza dago tutorialetan.

Web orrian erregistratzen bazara proiektuak hodeian gorde ditzakezu -edo ordenagailura deskargatu eta kargatu-.

Nola eman Ubuntu 18.04ri Gnome klasikoaren itxura

Gnome 3n oinarrituko Ubuntu 18.04 Gnome klasikoaren funtzionalitatea emateko proposamen bat aurkeztuko dut hemen. Proposamen honen aldaketak docka, alegia aplikazioen kaia, mugitzea eta Gnomeren pare bat gehigarri instalatzea da.

Harira:

1.- Gnome Doikuntzak edo Tweak Tool instalatuko dugu. Haren bidez Gnomeren itxura aldatu eta hedapen edo gehigarriak instalatu ahal izango dugu.

sudo apt install gnome-tweak-tool

2.- Gnome Shellen oinarrizko hedapen edo gehigarriak instalatuko ditugu:

sudo apt install gnome-shell-extensions

puntu honetan ordenagailua berrabiarazi behar duzu.

3.- Hedapenen aktibazioa:
Jarri martxan Gnomeren Doikuntzak (gnome-tweak-tools) terminaletik edo Dash-etik.
Ezkerreko paneleko menuan Goiko barra hautatu eta aktiba ezazu leihoen laburpena izkin beroan (Activities Overview Hot Corner). Honek ezkerreko goiko izkinan punteroa pasatzean aktiboak dauden leihoak erakusten ditu eta ezinbestekoa da instalatu nahi dugun hedapenak funtzionatzeko -ez galdetu zergatik-.

Eta ezkerreko panelean Hedapenak atalera pasa eta aktibatuko ditugu bi hedapen hauek: Applications menu eta Places status indicator. Lehenengoak aplikazioen menua erakusten du eta bigarrenak

4.- Kaia (dock) behera eta txikia. Horrela Gnome klasikoaren leihoen kontrolaren funtzioa eta gehien erabiltzen diren aplikazioen abiarazlea ere izango dugu.
Kaia horrela jartzeko egingo dugu: Ezarpenak ireki

Eta bertan hautatu Dock (aplikazioen kaia) eta kokatu behean (botton) eta txikiagotu zure gustura (icon size). Nik 20 jarri dut.

Eta kaia honen antzeko ikusiko da:

Moodle: nola ireki bisitariei ikastaro bat Boost itxura berrian.

Boost Moodleren bertsio berrien lehenetsitako gaia edo itxura da (core theme). Eskatuz gero EAEko ikastetxe publikoetan ezar daiteke.

Itxura berri honek antolaketa logikoa du baina aurreko gaiek zutenarekin konparatuta hainbat elementu tokiz aldatu dira eta, ikasi arte, lana ematen du.

Gaur erakutsiko dut Boost itxura berri honetan nola ireki bisitariei ikastaro bat.  Partaideak eta haien matrikula eta ezarpenak ezkerreko panelean dago eta, bertan, matrikulazio metodoak aldatzeko ezarpenen gurpilean sakatu eta bisitariek ikastaroa ikusi ahal izateko begia aktibatu behar dugu. Ikusi animazioa:

Ktouch Ubuntu 18.04 bertsioan

Ktouch KDE inguruneko mekanografia ikasteko programa da.
2015eko mezu batean eman nuen horren berri eta bertan azaldu nuen nola instalatu, ezarri eta hainbat gomendio. Ez ditut errepikatuko. Bakarrik aipatuko ditut bi gauza kontuan hartzeko:

Hizkuntza aldaketa
Abiatzean Catalana proposatzen du. Aldatzeko kontuan izan behar dugu KDEko aplikazio honen botoiak ez direla ikusten Gnome ingurunean, baina egon badaude.

Beraz, nahiz eta ikusi ez, klikatzen baduzu toki egokian (1) hizkuntza joango da aldatzen eta euskarara iritsiko zara:

 Beste berrikuntza ezarpenetan dago (2)

Ktouch zaharrak behartzen zuen akatsak zuzentzen. Hori nahiko amorragarria da, beraz nik aholkatzen dizut desmarkatzea Enforce correction of typings error. Bestetik une oro estatistikak ikustea kontzentrazioari kalte egiten dio, beraz hobe Show real-time statistics desmarkatzen baduzu. Maila batetik hurrengora pasatzeko gutxieneko abiadura eta zehaztasuna ere erregula dezakezu; nik hurrenez hurren 100 eta %97a egokia iruditzen zait. 

Ezarpenekin bukatzean: Apply eta OK.

Wikipedia, PDF edizioa LibreOffice Draw-ren bidez eta Moodle zuzenketa

Hezkuntzan euskarazko Wikipedia (idazteko unean 308.693 artikulu) eta Lehen Hezkuntzarako egokitzapena den Txikipedia (idazteko unean 1430 artikulu) informazio iturri garrantzitsuak dira.

Wikipediatik Txikipediara eta alderantziz

Wikipediaren irakurketak abantaila handi bat du: hiperestekak. Haiei esker irakurketa linealaren ordez artikuluetatik nabigatzen ahal dugu uneko interesa edo beharraren arabera. Eta irakurketa lineala egiten badugu, klik egin gabe kurtsorea hiperesteka gainean jartzeak aukera ematen digu terminoen kontsulta txikia egiten hiztegia erabili beharrik gabe.

Wikipedia-Txikipediaren beste baliabide interesgarria PDF deskarga da.

Ulermenezko irakurketarako hiztegia -aurreko puntuan ikusi bezala- oinarrizko lanabesa da baina web orria motz geratzen da beste lanabes batzuk praktikatzeko, hala nola testuaren nabarmentzea eta testu ondoko oharrak. Horretarako PDF formatua oso funtzionala da zeren eta jatorrizko testua eta itxura gordeta haren gainean editatzea aukera ematen duten aplikazioak daude, besteak beste, Master PDF Editor, Foxit Reader eta LibreOffice Draw.

Neurri batean PDF dokumentuek fotokopiaren tokia hartzen ari dira. Fotokopietan lanketa nabarmentzeko trena, arkatza, boligrafoa, ohar itsaskor edota izkinen tolestearen bidez egiten dugu.

Aipatutako hiru aplikazioek testua lantzeko zerrendatutako tresnen parekoak  dituzte: nabarmentzeak, arkatza, formak, oharrak, laster markak... eta paperean ez ditugun beste batzuk, hala nola bilaketa tresna (Ctrl+F), irudiak txertatzea -tanpoia-...

Aipatutako editoreetan lehenengo biak, Master PDF Editor eta Foxit Reader ordenagailuko hiru sistema nagusietarako bertsioa dute eta egokiak dira testu luzeetarako baina ez daude euskaraz eta Moodleren zuzentzailean ez dira oso ondo ikusten (nabarmendutako testua ez da ikusten). LibreOffice Draw marrazketa tresna izan arren PDFak irekitzen ditu eta editagarri  bihurtzen ditu; euskaraz dago eta Moodleren zuzentzailean oso ondo ikusten da. PDF dokumentu luzeak irekitzea kosta egiten zaio ordea.

LibreOffice Draw bidez editatutako PDF dokumentu baten zuzenketa Moodlen. Ikus daiteke nola nabarmendutako testua ondo ikusten da zuzenketa tresnan.

Ulermenezko irakurketa lantzeko erabili daitezkeen beste hainbat tresna daude: laburpena, glosarioa, eskemak, kontzeptu mapak...

F.lux gauean pantailaren koloreak berotzeko aplikazioa

Iluntzen duenean ordenagailuaren pantailaren argia behar baino indartsuegia, hotzegia izaten da. Horrek, besteak beste, logura uxatu eta begiak nekatu egiten ditu.

Ubuntuk (18.04) aukera ematen du epeltzeko pantailaren koloreak gauez...

... baina ez ematen aukerarik tenperaturaren kolorea erregulatzeko eta, nire ustez, gehiegi apaltzen du tonua.

Gauzak horrela, iluntzean ordenagailua erabiltzeko ohitura baduzu, komeni zaizu F.lux edo antzeko aplikazio bat instalatzea.

F.lux Ubuntu edo deribatuetan instalatzeko hurrenez hurren agindu hauek terminalean itsatsi eta exekutatu:

sudo add-apt-repository ppa:nathan-renniewaldock/flux sudo apt-get update sudo apt-get install fluxgui

Gehigarrietan kokatzen da aplikazioa eta lehenengo aldia hobespenak zehaztu beharko ditugu:

f.lux hobespenak

1. Find your latitude and longitude atalean klikatu eta gure herria zehaztuta emango digu haren latitudea eta longitudea. Haren arabera kalkulatuko du ilunabarraren ordua koloreak ordu horretan aldatzeko.
2. Markatuko dugu autostart ordenagailua pizteko abiatzeko aplikazioa.
3. Color temperature probatu -gauez- zure gustuko tonua aukeratzeko.

Horrelakoa da sistemaren erretiluan agertuko den ikurra eta haren aukerak:

Oharra:
2020ko maiatzean Ubuntu 20.04 bertsioan instalatzeko PPAk ez du funtzionatzen. Deb fitxategia deskargatu daiteke Launchpad orritik eta gdebi komandoaren bidez instalatu.

Nola instalatu HotShots pantaila kapturatzaile eta editorea Ubuntu 18.04n

HotShots GNU/Linuxeko pantaila kapturatzaile + editorerik hoberena da nire ustez. Tamalez haren garapena ematen du utzita dagoela. Dena den bada modu erraz samar bat Ubuntu 18.04 eta deribatuetan instalatzeko.

Lehenik eta behi deskargatu deb fitxategia azpiko estekan klikatuta:

hotshots_2.2.0-1dhor~xenial_amd64.deb (1009.4 KiB)

Programen artean agertzen ez bada abiarazlea sortuko diogu. Horretarako ireki Gedit edo nahi duzun testu editorea, azpiko testua itsatsi eta gorde izen honekin hotshots.desktop

[Desktop Entry]
Version=2.2.0
Name=HotShots
Comment=Screenshot manager
Type=Application
GenericName=Screenshot manager
TryExec=/usr/bin/hotshots
Exec=/usr/bin/hotshots
Categories=Utility;Application;
Icon=/usr/share/pixmaps/hotshots.png
MimeType=application/x-hot;

Gorde duzun karpetan terminala ireki eta kopiatu fitxategi hori abiarazleen karpetara:

sudo cp hotshots.desktop /usr/share/applications/

Hori eginda programen multzoan agertuko da.
Behin abiatzen dugunean haren parametroak zehaztuko ditugu:

Inportantea da azken parametroa, alegia behin argazkia eginda editorea abiaraztea baldin eta HotShots-en editorea erabili nahi badugu.

Programatik irtetean irekita geratzen da eta hainbat mahaigainetan sistemaren erretiluan geratzen da baina Ubunturen mahaigainean ez. Horrek problema bat suposatzen du zeren eta erretiluan ez egonik berriro abiarazten saiatuko gara baina berak esaten du dagoeneko irekita dagoela. Moldatzeko saiatu beharko dugu aplikazioa ez ixten eta, ohartu gabe, interfazea ixten badugu HotShots itxi beharko dugu terminalean hau idatzita:  killall hotshots.

Ubuntu 18.04 nola aldatu Nautilusen hobespenak

Ubuntu 18.04n Nautilus edo Fitxategiak izeneko arakatzailearen hobespenak edo ezarpenak aldatzeko hau egin behar da:

Nautilus abiarazi -normalean dock-ean edo kaian tiraderaren ikonoan klikatuta- edo erakutsi aplikazioak eta Fitxategiak klikatu.
Behin martxan dagoela goiko panelean Fitxategiak izeneko elementu bat agertuko da eta haren eskuinean gezitxo bat. Gezitxoan klikatu eta Hobespenak hauta:

Behin hobespenak irekita gure gustura jartzen ahal dugu. Esate baterako nik nahiago dut karpetak irekitzeko eta fitxategiak ikusteko klik bakarra erabiltzea. Horretarako Portaera fitxa ireki eta bertan duzu Nautilusen bi kliken ordez bakarra erabiltzeko aukera:

 Hobespen guztiak ordea ezin dira bertatik kontrolatu. Beste batzuk aldatzeko dconf-editor erabili behar da, esate baterako Zakarrontzira bota-ren ondoan Ezabatu aukera izan nahi badugu terminala ireki, dconf-editor exekutatu eta bertan -lupa klikatuta- nautilus bilatu eta bere ezarpenetan Show-delete-permanently aktibatu:

 hartara fitxategi edo karpeta baten laster menua irekitzean zakarrontzira botatzeko aukeraz gain behin betiko ezabatzeko aukera ere agertuko zaigu eta aukera hau interesgarria da batez ere USB memorietan zakarrontzia ez erabiltzeko.

Moodle: probarako konpetentzia edo gaitasun-marko bat

Moodlek, oker ez banago, 3.1 bertsiotik gaitasunak ebaluatzeko tresna eskaintzen du. Tresna horren bidez irakasleak definitu dezake jarduera bakoitzarekin zeintzuk gaitasunak lantzen dituen eta, horren arabera, ebaluatu eta ikaslearen txostenean agertuko da matrikulatuta dagoen ikastaroetan landu eta dituen gaitasunak eta haien ebaluazioa.

Irakasle batek ikasleen konpetentziak edo gaitasunak ebaluatu ahal izateko Moodle guneko administratzaileak ikastetxeko gaitasun-marko edo eskema bat definitu behar du, edo marko bat inportatu dezake.
Eskema horretan ikasleek garatzen dituzten gaitasunak eta haien dimentsio eta azpi-gaitasunak zehazten dira: izena, azalpena eta kodea. Ondoren, irakasleak bere ikastaro bakoitzerako aukeratuko du (nabigazio atalean) zeintzuk gaitasun, dimentsio eta azpi-gaitasunak landuko dituen ikastaro horretan. Markatzen dituenak erabili ahal izango ditu jardueretan.

Gaitasun-marko bat (competency framework) diseinatzea lan handi samarra suposatzen du. Hori dela eta, nik prestatu dudan bat partekatuko dut proba egin nahi duten ikastetxeei lan hori kentzeko. Beheko fitxategia deskargatu eta zure gunera inportatu ondoren aukera dago editatu eta aldatzeko.

Marko honen ezaugarri batzuk komentatu nahi ditut:

• Lan pertsonal baten ondorioa da eta ez du balio ofizialik. Bere helburua da praktikatzea gaitasunen ebaluazioa, ondoren baloratu ahal izateko hartutako lana merezi al duen.
• Markoa prestatzeko EAEko Heziberri curriculumean eta ISEIko konpetentzien-markoak erabili ditut.
• Zeharkako zein diziplinako gaitasunak hartzen ditu.
• Hiru maila ditu: gaitasuna, dimentsioa eta azpi-gaitasuna.
• Gaitasunen kodeek bi letra dituzte: lehenengoa Z zeharkakoa bada eta D diziplinakoa bada. Bigarren letra identifikatzailea da. Dimentsioen kodek hiru letra dituzte, eta azpi-konpetentziena lau.

Gaitasun-markoaren deskarga:

Heziberri1_3 maila_20181030.csv

Gaitasun-markoaren inportazioa:
Guneko administratzailearen rola eskatzen du.
Behin markoa deskargatuta, delako marko hori inportatzeko gunearen kudeaketara joan behar duzu eta, bertan, Gaitasunak > Inportatu konpetentzia-markoa: aukeratu deskargatutako fitxategia eta markatu CSVaren bereizlea koma "," dela.

Heziberri1 gaitasun-markoaren egitura:
Hau da marko honek daukan egitura. Gogoan izan, behin inportatu ondoren editatu daitekeela.

Heziberri 1

Zehar-gaitasunak Z

Komunikazioa ZK

Hitzezkoa ZKH

Ahozko komunikazioa

Euskaraz
Gaztelaniaz
Ingelesez

Idatzizko komunikazioa

Ez hitzezkoa ZKE
Digitala ZKD

Informazioa ZKDI

Informazioa bilatu, arakatu eta iragazi
Informazioa ebaluatu
Informazioa gorde, babestu eta berreskuratu

Komunikazioa ZKDK

Teknologiaren bidez interaktuatu
Edukiak partekatu
Hiritar moduan parte hartu
Lankidetza digitala
Netiketa
Nortasun digitalaren kudeaketa

Edukiak sortzea ZKDE

Edukiak garatzea
Edukiak integratu eta berrosatu
Egile eskubideak eta lizentziak
Programatu

Segurtasuna ZKDS

Gailuak babestea
Datu pertsonalak babestea
Osasuna babestea
Ingurumena babestea

Arazoak ebaztea ZKDA

Arazo teknikoak ebaztea
Behar digitalak identifikatzea
Erabilera sortzailea eta berritzailea
Gabeziak identifikatzea

Ikasten ikasi ZI

Informazioa bilatzea eta gordetzea
Informazioa ulertzea eta buruz ikastea
Informazioa interpretatzea eta ebaluatzea
Ideiak sortzea eta hautatzea
Estrategia

Elkarbizitzakoa ZE

Asertibitatea
Lankidetza
Portaera etikoak
Gatazkak konpontzea

Ekintzailetasuna ZEK

Proiektuak sortzea
Proiektuak gauzatzea
Proiektuak ebaluatzea

Norbera izaten ZN

Motibazioa
Osasuna
Emozioak
Autoestimua
Autonomia

Diziplinazkoak D

Hizkuntza eta literatura DH

Entzumena DHE

Ahozko testuaren zentzu orokorra ulertzea
Informazio zehatza hautatzea
Testuaren xedea eta komunikazio-egoera antzematea
Edukia balioetsi et interpretatzea

Irakurmena DHI

Testuaren zentzu orokorra ulertzea
Informazio zehatza hautatzea
Testuaren xedea eta komunikazio-egoera antzematea
Edukia baloratu eta interpretatzea
Forma baloratu eta interpretatzea

Idazmena DHId

Komunikazio-egoera kontuan izatea

Idatzizko testuak sortzea

Mintzamena DHM

Komunikazio-egoera kontuan izatea
Ahozko testu egituratuak eta argiak sortzea
Hitzezko eta ez hitzezko baliabideak erabiltzea

Elkarrekintza DHE

Elkarrizketetan parte hartzea

Elkarrizketetan arau sozio-komunikatiboak errespetatzea

Matematika DM

Kantitatea DMK

Zenbaki eta eragiketak eta haien propietateak DMKZ
Ekuazioak, inekuazioak eta sistema aljebraikoak DMKE
Magnitudeak DMKM
Hizkuntza aljebraikoa, eragiketak eta propietateak erabiltzea DMKH

Espazio eta forma DME
Funtzioak, estatistika eta zoria DMF

Funtzioak DMFF
Estatistika DMFE
Zoria DMFZ

Problemak ebaztea DMP

Zientzia DZ

Zientziaren ulermena DZU

Oinarrizko kontzeptuak DZUK
Datuak, gertaerak, tresnak eta prozedurak ezagutzea DZUD
Ezaguera zientifikoaren ezaugarriak DZUE
Materia eta energiaren fluxuak DZUM
Testuak, grafikoak, taulak, sinboloak interpretatzea DZUT

Errealitatea azaltzea DZA

Informazioa bilatzea, hautatzea eta baloratzea DZAB
Naturaren fenomenoak DZAF
Informazioa, azalpenak eta argumentuak produzitzea DZAI
Jarrerak DZAJ

Arazoak ikertzea DZA

Problemak ebaztea DZIP
Esperimentatzea eta dokumentatzea DZIE
Inguramen arazoak deskribatzea DZII

Erabakiak hartzea DZE

Garapen iraunkorra sustatzea DZEG
Osasuna zaintzea DZEO
Ikerketa zientifikoaren ekarpenak DZEE

Teknologia DT

Arazo teknologikoak hautematea eta konponbideak diseinatzea DTA
Teknologia erabiltzea DTE
Teknologia inplementatzea DTI

Soziala eta zibikoa DS

Gizarte-errealitatea DSG

Errealitate historikoaren bilakaera DSGH
Gizartearen funtzionamendua DSGF
Lana, ekonomia, produkzioa eta kontsumoa DSGE
Informazioa eta komunikazioa DSGI
Giza eskubideak eta mundu-herritartasuna DSHG

Herritartasuna DSH

Gizarte demokratikoaren oinarriak DSHD
Herritartasunaren egikaritza edo erabilera arduratsua DSHE

Artea DA

Hizkuntza artistikoa ulertzea DAH
Arte-produktuak sortzea DAP
Artea kulturan DAK
Arte-ondarea balioestea DAO

Motorra DMT

Trebetasun fisikoak lantzea DMoT
Funtzio kulturala DMoK
Funtzio komunikatibo-sortzailea DMoS
Osasuna zaintzea DMoD

Material honek, blog honetako gainerakoak bezala, CC BY SA lizentzia dauka.

Markoa instalatzen, ezartzen eta ikasleekin erabiltzen animatzen bazara eskertuko nizuke iruzkin bidez komentatzea zer moduz joaten zaizun esperientzia.  Izan ere, nik ez daukat ikasleekin probatzeko aukerarik.

Ikastaroko gaitasunen toki aldaketa Moodle 3.4 bertsioan.

EAEko Hezkuntzako Moodle 3.1 bertsiotik 3.4 bertsiora migratu da eta horren ondorioz hainbat aldaketa izan dira. Nagusiak mezu honetan aipatu nituen.

Badira beste batzuk toki aldaketekin lotuak, lehengoan rol aldaketaren toki aldaketa aipatu nuen.

Gaur beste toki aldaketa aipatuko dut. Gaitasunen ebaluazioarekin lotuta kasu honetan. Ikastaroko gaitasunak, hain zuzen, irakasleak ikastaro batean guneko gaitasun-markotik zeintzuk gaitasunak landu eta ebaluatu behar dituen zehazten den parametroa tokiz aldatu da eta Moodleko 3.4 bertsioan -Clean itxuran bederen- ikastaroaren kudeaketatik nabigatzailera pasatu da kalifikazioekin batera.

Gaitasunak kudeaketatik nabigaziora pasa da.

Moodleko Boost itxura darabilten guneetan, ordea, gaitasunak eta kalifikazioak eskerreko panel tolesgarrian agertzen dira.

Openboard 1.4.1 Ubuntu 18.04rako euskaraz

Openboard proiektua arbel digitala eta tabletetan aritzeko Open-Sankore proiektuaren oinordekoa da.  Une honetan Suizako Genevako Hezkuntza Sailak du mantenuaren ardura baina baliabide faltagatik edo dena denagatik ardura ez da behar bezain bestekoa eta ez dute prestatu Ubuntu 18.04 eta deribatuentzako bertsioa. Madrilgo Hezkuntza Sailaren GNU/Linux distribuzioak, MAX izenekoak, egokitzapena egin du eta gainera euskaraz dago. Hemendik deskargatzen ahal duzu:

openboard_1.4.1-Omax1_amd4.deb

Ez dut lotura zuzena jarri Madrilgo errepositoriora hurrengo bertsioa euskaraz ez dagoelako.

Instalatzeko terminalean fitxategia dagoen karpetatik
sudo gdebi openboard_1.4.1-Omax1_amd4.deb
exekutatu edo, bestela, fitxategian klik bikoitza egin.

Oharrak:
Programa Hezkuntza (edo bestelakoak) kategorian agertzen da eta lau gauzatxo komeni da kontuan izatea:

• Abiatzen den aldiro abisatzen du bertsio berria dagoela, ez kasurik egin.
• Tresna barrako ikonoen azpiko testuak agertzen badira barra osoa ez ohi da pantailan sartzen. Hori konpontzeko ezarpenetan desmarkatuko dugu "Erakutsi testua botoiaren azpian"
• Pintzelen kolorea ez dira ikusten borragomatan eta koloretan klikatu arte. 
• Bestelakoetan kategorian agertzen bazaizu eta Hezkuntza kategorian nahiago baduzu, terminalean sudo gedit /usr/share/applications/openboard.desktop fitxategia ireki eta azken lerroan Education gehitu horrela utzita Categories=PDI;Education eta ondoren gorde eta itxi.

Nola berreskuratu hainbat gehigarri Thunderbird 60 instalatu ondoren.

Thunderbird 60k argia ikusi eta bi hilabetera Ubuntuk sartu du bere errepositorioetan. Azkarregi nonbait, izan ere Thunderbirdek orain egiaztatutako gehigarriak soilik onartzen ditu eta, zein geratu da kanpoan? zein eta Lightning egutegia. Harrapazak.

Linuxen eguneraketa eginda Thunderbird 60 instalatuko da eta, instalatutako gehigarria begiratzen baduzu agian baten bat onartzen ez dela esango dizu. Nire kasuan Thundebird berriak ez ditu onartzen: Lightning, S3-translator, use BCC instead eta Super Date Format.

Hona hemen soluzio bat:
Desgaitutako gehigarriak desintalatu.
Deskargatu xpi formatuan eta eta gero Thunderbirdetik instalatu; horretarako menua > Gehigarriak eta pantaila horretan, bilaketaren leihatilaren ondoan klikatu eta "instalatu gehigarria fitxategitik" klikatu eta arakatu deskargatutako xpi fitxategia(k).

Lightningen azken bertsioa euskaraz deskargatzeko Firefoxen azpiko estekan eskuin-klik egin eta "Gorde lotura honela..." aukeratu. Chromium-Chromen aski da  gainean klik egitea:

Lightning-6.2b6.eu.xpi

Beste hau S3-translator.
 
Beste batzuk: Use BCC instead gehigarriarentzat ez dago bertsio berririk.
Super Date format gehigarriarentzat ere ez dago bertsio berririk baina haren ordez ConfigDate erabili daiteke.