H5P erabiltzeko hainbat aukera

Egun hauetan bi aurrerakuntza interesgarri gertatu dira Moodle-H5P integrazioan: 

1. Moodle 3.8 bertsiotik Atto editorean H5P botoia gehitu dute eta horrek errazten du H5P elementuak txertatzea. Orain arte htlm formatuan txertatu behar zen kapsula eta orain kapsula zuzenean txerta daiteke edo H5P fitxategia kargatu daiteke. Horrek asko errazten du txertaketa html editorea kontrolatzen ez dutenentzat.
2. Duela egun batzuk H5P-ek Interactive Book elementu gehitu du zerrendara. Elementu hau Column elementuaren hobekuntza bat da. Column elementua jarduera interaktiboak sekuentziatzen du eta Interactive Book Column-ez osatutako liburu bat sortzen du. 

Hori kontuan izanik, H5P elementu interaktiboak erabiltzeko hainbat modu bururatzen zaizkit:

• Elementu interaktiboa solte. Egokia aurreko eta hurrengo edukiak kontestualizatzen badute.

  

  Sekuentzia honetan H5P elementua aurreko edukiak kontestualizatzen du.

  
  

  
  

  
  

• Elementu interaktiboak beste elementu interaktiboan txertatuta.  Badira H5P elementuak bere barne beste elementu interaktiboak biltzen eta sekuentziatzen dutenak, meta-elementuak nolabait.
  

• Interactive Video: Bideo baten URLa eman eta bideo-editore baten bidez galdetegiak edo bestelako H5P elementuak txertatzeko aukera ematen du. Video quizz esaten zaio ingelesez. Horri esker ikuslearen (ikaslearen) arreta mantentzen dugu berak bai baitaki edukiaren gaineko galderak edo ariketak daudela txertatuta.
  
• Course presentation edo aurkezpena. Elementu hau aurkezpen bat egiteko aukera ematen du eta tartean, diapositibetan, mota guztietako H5P elementuak txertatzeko aukera ematen du.
• Branding Scenario. Elementu interaktibo hau Moodleen Ikasgaia-ren ordezkoa da. Norako desberdinak dituen ikasketa sekuentziak prestatzeko aukera ematen du, H5P elementuz hornitua. Hartara errefortzu, gehiago jakiteko aukera edo gustuen araberako norakoak diseinatzen ahal ditugu.

• HTLM sekuenziadoreak. Hauek Moodleen etiketa, orria eta liburuen ordezkoak dira. HTML formatuko edukiak garatzen ahal dira  H5P elementuak era sekuentziatuan txertatzen. Ariketa sekuentzia hutsa izan daiteke edo diseinatzen ahal dugu edukiaz elementu interaktiboak txertatuz. Edukiak sartzeko ohiko elementu interaktiboez gain jarduera hauek interaktiboak ez diren elementuak eskaintzen dituzte: testua, taulak eta irudiak hain zuzen.
• Column
• Interactive Book. Azken hau elementu berria da eta Column bat bestearen atzean jarrita liburu bat sortzen du. Izan ere nik ez nuke jada Column erabiliko, izan ere orri bakarreko liburua ere egin daiteke eta Column baino hobeto ikusten da, izan ere, pantaila osoko ikuspegia du aukeran. Merezi du H5P adibide bezala eskaintzen duen liburua ikustea eta probatzea menua kendu eta jarri aukera eta pantaila osokoa.
  
  
  
• Azken aukera da Moodleen etiketak, orriak edota liburuak erabiltzea Attok orain H5P elementuak txertatzeko ematen duen aukera profitatuz.

 

Azken bi aukeran artean zein hautatu? Nik Moodleen etiketa-orria-liburua aukeratuko nuke elementu interaktiboak ez badira edukietan nagusi, aldez aurretik eginak baditugu edo editorearen formula matematikoak erabili behar badugu. Bestela, ariketa eta elementu interaktiboak nagusi badira, Interactive Book erabiliko nuke, izan ere erraz ordenatuko ditugu edukiak eta ariketak eta ariketak liburuan bertan sortzen ahal ditugu aldez aurretik eginak eduki gabe.

Datorren ikasturtean Moodle 3.9an sartu duten H5P ariketa bankua osatu ahal izango dugu eta eta MoodleNet bidez besteek partekatutako  elementu interaktiboak deskargatzeko aukera izango dugu.

H5Pek zer elementu edo jarduera interaktibo mota eskaintzen duen ikusteko:

• H5p.org webgunean deskargatzea duten adibide bana dago. Ingelesez baina nahikoa ikusteko zer jarduera mota den.
  
• Moodle ikastaro honetan horietariko batzuk euskaraz daude.
  

Zim: nola gehitu idea-mapak, organigramak eta bestelako eskemak

 Zim wiki formatua erabiltzen duen oharrak hartzeko aplikazioa da. Aurreko mezu batean azaldu nuen oinarrizko funtzionamendua.

Oinarrizko funtzionalitateak pluginen bidez aberastu daitezke. Kontua ez da dituen plugin guztiak instalatzea baizik eta interesatzen zaizkigunak.

Gaur komentatuko dudan plugina "Txertatu grafikoa" da. Haren bidez Zim orri batean diagrama bat txerta dezakegu.

Funtzionalitatea

Modu grafiko batez, prozesuak, idea-mapak, organigramak eta abar irudikatzea.

Instalazioa:

1. Aldez aurretik instalatuko dugu markatzen duen dependentzia:  GraphViz. Hori instalatzeko Debian, Ubuntu eta deribatuetan terminalean (Ctr+Alt+T) hau itsatsi:
   sudo apt install graphviz
2. Zim-en: Menua > Editat > Hobespenak > Pluginak > Txertatu grafikoa

 

 

 

Erabilera

Diagrama txertatzeko Zim-en Txertatu > Diagrama egingo dugu. 

 

Aplikazioak diagramaren definizioa eskatzen du. Diagrama hauek, formatu berezi bat dutenez, komeni da Zim-en Diagrama izeneko orri bat txertatzea txantiloi moduko bat edo batzuk edukitzeko.

Hemen jarriko dut diagrama pare baten deskripzioa eta emaitza. Horiek kopiatzen ahal dituzu Diagrama orrira eta txantiloi moduan erabili zure diagramak egiteko.

Txantiloia: Ikastetxeko organigrama:

 

digraph Ikastetxeko organigram {
graph [bgcolor=black];edge [color=white];
node [color=lightblue2, style=filled];
  "Organo gorena" -> Zuzendaria
  Zuzendaria ->  "Ikasketa burua", Idazkaria,  Orientatzailea
  "Ikasketa burua" -> "Batzorde pedagogikoa"
  Idazkaria -> bulegariak
Orientatzailea -> tutoreak
  }

Diagrama honetan oinarritu eta alda dezakezu parametroak eta elementuak

Beste txantiloi bat. Kasu honetan begizta bat.

digraph Prozesua {
node [color=orange, style=filled];
  Plangintza -> Exekuzioa -> Ebaluazioa -> Plangintza

EAEko Moodle plataforma 3.6 bertsiotik 3.8 bertsiora pasa da

 EAEko Moodle plataforma uztailaren zehar bere gune guztiak bertsio berri batera pasatu ditu: 3.6 bertsiotik 3.8 bertsiora.

Hona hemen bertsio berritze honek ekarri dituen hainbat berrikuntza:

• Funtzionalitate berriak foroetan.
• Orain erantzun pribatuak egin daitezke (foroko gainerako partaideek ez dituzte ikusten). Batzuetan, irudian ikusten den bezala funtzionalitate berriak ez daude oraindik euskaratuta. Luze gabe euskaraz egongo dira*.
  
  
  
  
• Irakasleak markatu dezake hari bat garrantzi bereziarekin edo blokea dezake ekarpen gehiagorik ez egiteko. Pin funtzioak hariari orratz markatzailea jartzen dio eta lehenengo postura igotzen du. Lock funtzioak haria ixten du.
  
  
  
  
• Funtzionalitate berriak mezularitzan:
• Irakasleak ezaba ditzake mezu ezegokiak.
• Edozeinek mututu dezake partaide bat (galarazi diezaioke berari mezuak bidaltzea).
  
• Zuzenketetan PDF eta irudiak orain, behar izanez gero, biratu daitezke.

 

• 

 

• Irakasleak orain jaso dezake aktibitaterik gabeko ikasleen gaineko txostenak postaz. 

 

• 
  
  
• Testu bidezko bidalketetan ikasleek orain irudiak, audioak edo bideoak txertatzen ahal dituzte.
•  Atom editorean errazagoa da orain H5P edukiak txertatzea (aldez aurretik norberak edo beste batek eginda eta kopiatuta). Honen gainean laster mezu idatziko dut blog honetan.

• 

 

 
Kontsultatu nahi baduzu zehaztasun handiagoz lotura hauetan topatu dezakezu, ingelesez, Moodle 3.7ren berrikuntzak eskema edo bideoen bidez eta Moodle 3.8renak eskema edo bideoren bidez.

Nola gorde, era seguruan, zure Firefox-eko pasahitzak fitxategi batean.

Firefoxen sinkronizazio tresnak aukera ematen du zure pasahitzak gorde eta sinkronizatzeko. Sinkronizazio kontu bat baduzu eta ezarpenetan Saio-hasierak eta pasahitzak aktibatzen baduzu...

sinkronizatutako Firefox-ek pasahitzak iradokiko dizkizu eta kontsulta ere egin dezakezu menua:

Mugikorrean ere Firefox sinkronizatuta baduzu pasahitzak iradokiko dizkizu eta kontsulta ditzakezu: Menua > Trenak > Saio-hasierak. Kasu honetan, nola mugikorra galtzen ahal dugun, komeni da babestea pasahitz nagusi baten bidez: Menua > Ezarpenak > Pribatutasuna > Saio-hasierak

Mugikorrerako beste aukera bat da Firefox Lockwise aplikazioa instalatzea, hartara Firefox ireki gabe kontsultatu ahal izango dituzu pasahitzak. Instalazioa Android eta IOSerako.



Baina, harira. Sinkronizatutako pasahitz horiek galtzeko arriskua badago eta, edonola, fitxategi batean gorde nahi badituzu Firefoxek atera berri duen 79. bertsioan aukera ematen du pasahitzak CSV fitxategi batera deskargatzeko.

Batzuk kritikatu dute berritasuna esanez arriskutsua dela pasahitzak gure saioan sartuta dagoen edozeinek ireki ahal izatea. Fitxategi hori babesteko modu bat izan daiteke LibreOffice Calc bidez irekitzea eta, bertan, pasahitz nagusi baten bidez gordetzea.

Behin ods formatuan pasahitz nagusi batez babestuta, CSV formatukoa ezabatu dezakegu. Fitxategi hori Nextcloud, Mega edo erabiltzen dugun hodeian gorde dezakegu, web bidez, edozein ordenagailutik kontsulta egin ahal izateko.

Geomarkatzaileak jartzeko, distantziak neurtzeko eta gpx ibilbideak ikusi zein marrazteko webguneak

Izenburuan aipatutako funtzionalitate horiek dituzten hainbat webgune probatu dut eta nire ustez interesgarrienak direnak aipatuko ditut hemen. Guztiek erabiltzen dute OpenStreetMap mapa irekia oinarri bezala.
Guztietan editatutako ibilbideak gorde daitezke gpx formatuan (GPSan erabiltzeko) edo kml formatuan Google Earth-en ikusteko.
Lehenengo hirutan ez da erregistratu behar. Asteko aizago baina gero kontuan izan behar da markatzaileak edo ibilbideak gpx formatuan gorde behar direla eta URLak nabigatzailean.

Meurisse.org

• Ez da erregistratu behar
• Webgune hau da sinpleena, leku markatzailerik ezin dira jarri, bakarrik distantziak neurtu eta ibilbideak marraztu eta gpx edo kml-ra esportatu.

Share.mapBBCode.org

• Editatzeko ez da erregistratu behar.
• Leku-markatzaileak, ibilbideak eta poligonoak txertatu eta esportatu eta inportatu daitezke gpx zein kml formatuan.
• Izena jarri eta gordez gero ikusteko eta editatzeko URLak sortzen ditu.

Facilmap.org

• Ez da erregistratu behar.
• Ikusteko tresnetan aipatu behar dira hainbat mapa erabiltzen ahal dituela, tartean OpenCycle, OpenTopo eta horien gainean geruzak jar daitezke, hala nola Public Transportation non autobusak eta trenak agertzen diren. Bestetik gpx formatuko ibilbideak ireki daitezke Open file eginda.
• Editatzeko moduan jartzeko Start collaboretive map saktuko dugu eta interesguneentzako markatzaileak (marker) eta ibilbideak (line) marraztu daitezke eta gpx formatuan esportatu.  Modu honek hainbaten artean editatzeko aukera ematen du (URL bana administratzeko, editatzeko eta ikusteko). Horri esker lagun edo ikasle talde batek hiri edo zonalde baten interesguneak markatu ditzake elkarlanean.

Nakarte.me

• Editatzeko ez da erregistratu behar.
• Ikusteko tresnetan mapa aukera zabalaz gain distantzia neurtzailea, kaleko ikuspegi panoramikoak eta koordenadak ikusteko aukera ematen du.

• Editatzeko tresnetan ibilbideak eta leku-markatzaileak kargatu eta sortu daitezke. Ibilbideetan altueren profila ikusi daiteke.

Bukatzeko editatzeko edota esportatzeko erregistratzea eskatzen duten bi webgune aipatuko dut:

Bikemap.net

Webgune honetan eta antzekoa den alltrails.com gunean ibilbideak editatzeaz gain Wikiloc-en antzera ibilbideak bilatu daitezke.
Erregistratzeak hasierako lana da baina aukera ematen du ibilbide pribatuen errepositorio bat edukitzeko.
Horretaz gain bi toki hauek duten abantaila handi bat editatzeko unean da aukera ematen dutela bideari atzikitzeko eta horrek marrazketa lana asko errazten du.

UEUko ikastaroa

UEUk antolatuta Luberri sistema eragilearen gaineko ikastaroa eman dugu Donostiako Antigua Luberri institutuan bertako IKT dinamizatzailea den Alain Urizar eta biok.

Horren inguruko artikulu bat argitaratu du Unibertsitatea.net-ek

Ksnip 1.7.1 euskaraz

Aurreko mezu batean deskribatu nuen Ksnip, Linux, Windows eta Macoserako pantaila atzitzaile librea. Gaur 1.7.1 bertsio berria aurkeztu nahi dizuet, izan ere euskaraz dator eta hainbat berritasun interesgarri gehitu dizkiote.

Azken bertsioen berritasunen artean aipagarrienak hauek dira:

• Hartutako pantaila-argazkiak fitxetan erakusten ditu. 
• Argazkiak automatikoki gordetzeko aukera.
• Edozein irudi arrastatu eta jaregin daiteke ohargilera. Fitxa berri batera gehitzen du eta bertatik editatu daiteke. Berrikuntza garrantzitsua zeren eta edozein irudia editatzeko aukera ematen du.
• Ohargilean eranskailuak gehitu daitezke (emotikonoak, ongi eta gaizki ikonoak, eranskailu pertsonalizatuak ere gehitu daitezke).
• Ohargilean zenbaki gezidunak gehitu dituzte.
  
• Orain argazkia gordetzean irudia handitzen du  oharrak sar daitezen. Orain arte argazkitik kanpoko oharrak ez ziren gordetzen.
• Eranskailuak erabiltzen ahal dira. Aplikazioak baditu hainbat eta gehitu daitezke.

 

Eranskailuak

Ubuntu eta deribatuetan instalatzeko (2021/10/10ean eguneratuta):

sudo add-apt-repository ppa:nemonein/ksnip sudo apt update sudo apt install ksnip

2020-2021 ikasturteko egutegia

Datorren ikasturtearen plangintza egiteko lagungarri izan daitekeelakoan hona hemen 2020-2021 ikasturteko egutegia LibreOfficeko kalkulu orriaren formatuan:

Deskarga

Lehenengo orrian ikasturte osoa ikus daiteke itxura honekin:
 

eta hurrengoetan hilabetez hilabetekoak zuen aurreikuspenen zain horrelako tankeran:

Hezkuntzan Librezaleko ekaineko topaketen bideoak ikusgai

Hezkuntzan Librezalek ekainaren 11ean eta 18an lineako bi mahai-inguru edo topaketa antolatu ditu. Lehenengoaren izenburua "Zelan bizi izan du konfinamendua hezkuntza komunitateak" eta bigarrenarena "Burujabetza teknologikorako hezkuntza irudikatzen". Biak daude ikusgai Hezkuntzan Librezaleren web orrian.

Nola gehitu Liveworksheets ariketa bat Moodlen

Liveworksheets.com orriak aukera ematen du sortzeko hainbat ariketa mota: hutsuneak bete, lotu, aukera anitz, arrastatu eta jaregin... beti ere irudi, pdf  edo doc formatua duen papererako ariketa batetik abiatuta.

Web honek ariketa interaktiboak sortzeko balio du eta baita ere beste irakasleek partekatutakoak erabiltzeko. Izan ere katalogo handia du, tartean euskarazko ariketa ugari duena.

Mezu honetan ikusiko dugu nola txertatu web orri honetako ariketa bat Moodle ikastaro batean.

1- Bilatuko dugu ariketa: Interactive worksheets > Basque > ikasgaia

2- Ariketa ireki eta ariketa gainean agertzen den zerrendan Embed in my website or blog, alegia kapsulatu nire webgune edo blogean, elementuan klikatuko dugu.

eta irekitzen den kapsula kopiatuko dugu (horretarako web orrian erregistratuta egon behar gara).

3- Gure Moodleeko ikastaroan edizioa aktibatu eta orri bat sortuko dugu.

Bertan htlm edizioa ireki eta bertan kopiatutako kapsula itsatsiko dugu.

Prest.

Talaia eskolako Moodle gunean ikusten ahal duzu nola ikusten dituzten ikasleek tankera honetako ariketak.

Nola erabili daitekeen mugikorra web-kamera moduan Linuxen

Telelaneko garai hauetan zenbaiti bideo-konferentzia egin behar eta web kamerarik ez eta dendetan agortuta.

Mezu honetan ikusiko dugu Linuxen nola erabili daitekeen telefono mugikorra web-kamera moduan.

Horretarako behar da ordenagailua eta mugikorra sare berean egotea, hau da mugikorra wifian konektatuta egon behar du.

Mugikorrean Android Play Storetik edo IOSean AppStoretik Dev47App aplikazioa instalatu behar da.

Ordenagailuan bezero aplikazioa instalatu behar dugu: http://www.dev47apps.com/ orrira joan eta ordenagailuan duzun sistemari dagokion esteka sakatu, Linuxen kasuan Download Linux Client sakatu eta, ondoren, Install sakatu. Terminala ireki  (Ctrl+Alt+T) eta bigarren puntuko agindua itsatsi.
Gcc edo make ez baduzu instalatu sudo apt install gcc edo sudo apt install make sartuta. Hirugarren puntuko hiru aginduak hurrenez hurren exekutatu eta laugarren puntuko agindua sartuta egiaztatu instalazioa ondo joan dela. v4l2loopback_dc agertu behar da.
Prest erabiltzeko.

Nola erabili:
Mugikorrean ikonoa duen Droidcam bilatu eta sakatu. Horrelako pantaila bat irekiko zaizu:

Kokatu mugikorraren atzeko kamera zuri begira.

Ordenagailuan, terminalean idatzi:

droidcam-cli <IP> <ataka>

Irudiko kasuan izango zen:

droidcam-cli 192.168.1.173 4747 

Hori eginda ordenagailuak zure mugikorraren kameraren bideo-irudiak hartzen hasten da.

Sartu Jitsi.org edo nahi duzun bideo-konferentzian eta eskatuko dizu baimena zure kamera erabiltzeko. Kameraren izena Droidcam izango da. Onartu eta kito.

Droidcam-cli komandoa eta parametroak ez gogoratu behar izateko Aplikazioen menuan sortzen ahal duzu lasterbide bat komando horrekin. Are gehiago zure ordenagailuko erabiltzaile guztiek erabili behar badute sortzen ahal duzu lasterbide bat denentzat. Horretarako terminalean itsatsi:

sudo gedit /usr/share/appications/droidcam.desktop

eta irekitzen den fitxategian itsatsi azpiko testua <ip> eta <ataka> testuen ordez zure mugikorrak emandako datuak sartuta.

[Desktop Entry]
Version=1.0
Type=Application
Terminal=false
Name=DroidCam
Exec=droidcam-cli <IP> <ataka>
Comment=Erabili zure mugikorra haririk gabeko web kamera moduan!
Icon=droidcam
Categories=GNOME;GTK;Video;

Bideo konferentzian erabiltzeaz gain VLCrekin ere erabiltzen ahal duzu. Horretarako egin Multimedia > Ireki kaptura gailua eta bertan bideo-gailuaren izenan aukeratu /dev/video0 eta Erreproduzitu.

Nola instalatu Ubuntu Acer Aspire 3 A315-54k-232p portatil batean

Ez da erraz ulertzen zer ahaleginak egiten dituzten ordenagailuen fabrikatzaile askok oztopatzeko GNU/Linux sistemak haien ekipoetan.

Hori da Acer Aspire 3 A315-54d-232p eramangarriaren kasua.

Harira, Freedos edo sistemarik gabe erositako ordenagailua honetan Ubuntu instalatzen hasi eta teklatu mota eskatzen duen pantailaren ondoren ohar bat agertu da esanez ordenagailu honek Intel RST edo Rapid Storage Technology sistema duela diskoak irakurtzeko eta bera desgaitu ezean Ubuntu ezin dela erabili.

Acer gunean begiratu nola desgaitu daitekeen RST eta hara non esaten duen SSD diskoa duten ordenagailuetan ezin dela:

These BIOS options are only available on models with a conventional hard disk and additional 20GB SSD. It is not possible to configure iRST in the BIOS for models with a single large SSD.

BIOSera joan (F2) eta Informazioan RST sistema erabiltzen duela eta menuko Main atalean ez da modurik agertzen aldatzeko. Eskerrak Linux eta Ubuntu komunitateek laguntza handia ematen dutela eta kontua da BIOSaren Main atalean RST desgaitzeko aukera ikusi ahal izateko bertan...

Ctrl+S

sakatu behar dela, egin eta, voila!, aukera agertzen da.

SATA modua RST modutik AHCI modura pasa F10 sakatuta ezarpenak onartu eta instalazioa arazorik gabe joan da.

Gainera disko bakarra dagoen kasuetan AHCI moduak errendimendu hobea ematen omen du.

Nola egokitu Zim Wikiaren koloreak gai ilunetan ondo ikusteko

 (Oharra: 2024ko abenduan argitaratutako 0.76 bertsioan Zim Wiki egokitu ditu koloreak ezarpenetan -Interfazea- gai iluna ezartzean, beraz bertsio honetatik aurrera jada ez da beharrezkoa eskuz aldatzea koloreak).

Aurreko mezuan komentatu nuen bezala Zim Wikiren koloreak ez dira egokienak gai ilunekin ikusteko (Yaru-dark, Mint-dark...), atzeko planoa grisa izanik esteken urdin iluna nekeza eta nabarmentzearen horiak ikusezina bihurtzen du testu zuria.

Konponbidea

A.A- Ordenagailu horretako Zim erabiltzaile guztiek gai ilunak erabiltzen badituzte, ireki terminala eta

sudo xed /usr/share/zim/style.conf

eta pasa B puntura. Xed editorearen ordez, nano, gedit edo zure gustukoa jar dezakezu.

A.B- Ordenagailu horretan Zim erabiltzaile bat edo gehiago gai argiak erabiltzen badituzte, kopiatu Zim Wikiaren konfigurazio parametroen fitxategia zure konfigurazio partikularretara, terminalean:

cp /usr/share/zim/style.conf ~/.config/zim/

eta editatu

gedit ~/.config/zim/style.conf

B- Egin aldaketa hauek:

• Azpimarra edo nabarmenduaren kolorea horitik marroira pasatzeko bilatu testu hau:

[Tag mark]
#underline = single
background = yellow

eta yellow-ren ordez brown kolorea jarri.

• Esteketarako urdin ilunaren ordez ilun argia jartzeko bilatu testu hau:

[Tag link]
foreground = blue

eta blue-ren ordez #91c7eb kolorea jarri.

• marratutako testua urdin ilunaren ordez grisa jartzeko bilatu testu hau:

        [Tag strike]
        strikethrough = true
        foreground = blue

eta blue-ren ordea gray kolorea jarri.

Gorde fitxategia eta Zim Wikia irekitzean ikusiko duzu estekak urdin argian eta nabarmenduak atzeko kolore marroiarekin.

Ubuntu 20.04 etxeko ordenagailulan: lehen inpresioa eta nire konfigurazioa

Instalatu dut Ubuntu 20.04 LTS edo iraupen luzeko bertsioa, izenez Focal

Fossa eta nahi dut zuekin lehenengo inpresioak eta itxura aldetik nola konfiguratu dut zuekin partekatu.





Instalazioaz

• Lehenik eta behin seguritate kopia egin dut bada ezpada ere (Back in Time).
• Instalazioan atzeman dudan berritasun bakarra da hasieran sistemak USB live-aren integritatea konprobatzen duela (saltatu daiteke Ctrl+C) eginez. Lehenengo saioan esan nion instalazioan eguneratzeko eta begiratzeko kontrolatzaile pribatiboak eta ataskatu zitzaidan. Kanpora eta berriz hasi nintzen opzio horiek desmarkatuta eta ondo. Instalatu ondoren:

sudo apt get update
sudo apt get upgrade
sudo apt install ubuntu-restricted-extras

• Instalazioa automatikoa egin beharrean nik markatutako partizio parametroekin egiteko esan nion. 124GBeko SSD diskoa eta disko gogor bat daukat. Disko gogorrean /home mantendu dut (formateatu gabe datuak eta ezarpenak ez galtzeko) eta SSDan boot-efi, swapp eta / ezarri ditut.

• Berrabiarazi ondoren, ezarpenetan sortu ditut etxekoen erabiltzaileak lehendik zituzten izen berdinekin. Sortzeko ordena azken instalazioaren berdinarekin asmatzen baduzu ez dago arazorik baina ordena desberdina bada erabiltzailean sortzen dira baina sartzean arazoak gertatzen dira fitxategien jabetza ez dagokielako. Erraz konpontzen da. Administratzailearen rolarekin arazoak dituzten erabiltzaileentzat terminalean agindu hau emango dugu:

sudo chown -R erabiltzaile-izena  /home/bere-karpetaren-izena/

Horrekin erabiltzaileari bere karpeta, eta haren barneko karpeta eta fitxategien jabetza emango diogu.

Ad. sudo chown -R maite /home/maite/

Lehen inpresioa:

• Abio denbora polita: minutu erdi erabiltzaileen zerrenda agertu arte eta 4 segundo erabiltzailearen saioa hasteko (Intel Corei i3/ 4GB REM eta SSD).
• Instalatu berria RAM erabilera 900MBeko da. Horretan lan handia egin dute Gnome eta Canonicalekoek zeren eta 18.04an sistemak 1,5GB RAM jaten zituen.
• Ambiance gaia gustukoa nuen eta Yaru berria ere ederra eta definizio argikoa da.
• Aplikazioak azkar irekitzen dira eta orain arte funtzionamendua blokeo eta akats gabea izan da. Errore mezua agertzen da noizbait baina erraz ken daiteke.

Nire gustuko pertsonalizazioa:

Gnome klasikoaren zalea naiz baina ematen dit Flashback museorako geratzen ari dela eta, ikusita RAM kontsumoa murriztu dutela aukera bat emango diot Gnome-Shellari itxura tuneatuta.
Hau dena gustu kontu eta erabilera kontua da, noski.

Ez ditut maite pantaila zuri zuriak, batez ere gauez, horregatik ezarri dut:

• Yaru iluna: Yaru da Ubunturen gai lehenetsia bertsio honetan eta ezarpenetan hiru aukera nagusi ematen ditu: argia, estandarra eta iluna. Nik iluna hautatu dut. Proban dudan programa guztiekin ondo ikusten da Zim Wikia salbu (konponbidea du).

• Era berean begiak gutxiago nekatzeko eta loa ez eragozteko f.lux instalatu dut.

sudo apt install fluxgui

Aplikazio honek gauez tonu gorrixka jartzen dio pantailari. Abiatzean konfiguratu behar dugu zehazteko gutxi gora behera gure kokapena -jakin dezan noiz ilundu eta argitzen duen- eta saioarekin batera abiatzeko -autostart-.

• Panelari buelta pare bat eman diot praktiko izan dadin eta pantaila gutxi okupatzeko eta, proba batzuk egin ondoren, Gnome-Shellen lau hedapen instalatu ditut: Aplikazioen menua, Lekuak -places-, Dash to panel, eta appindicators. Lehenengo biek panelaren eskuinean jartzen dute Aplikazioak eta Lekuak, hirugarrenak panelean jartzen ditu gogoko eta martxan dauden aplikazioak eta laugarrenak sistemaren erretiluko aplikazioen ikonoak.

Horiek instalatzeko:

        sudo apt install gnome-shell-extensions

sudo apt install gnome-shell-extension-dash-to-panel

        sudo apt install gnome-tweak-tool

Orain berrabiarazi behar da ordenagailua eta ireki Hedapenak edo Dohikuntzetako menuko Hedapenak.

Azpiko irudian ikusten denez, aktibatuko dugu Applications menu (Aplikazioak),
Places (Lekuak), Ubuntu app indicators eta Dash to panel. Azken hau engrananean klikatuta ondoren azalduko dudan bezala konfiguratzen ahal dugu.

Nik horrelako zerbait nahi nuen:



Horretarako Dash-to-panel-en konfigurazioan zehaztuko dugu

a- kokapena (position):  goian (top) eta erdiratua eskuin eta ezkerreko elementuen artean (center, floating between left and rigth elements)

b- estiloa (style): ikonoen tamaina 36 pixel inguru, eta panel beltza gardena %40 opakutasunarekin.

Panel honen bidez beheko panelik ez dugu behar, martxan dauden aplikazioak ikusiko ditugu laranjaz azpimarratuta eta aurre-bistaratzearekin eta gainean eskuin klik eginda finkatzen ahal ditugu atrakean.

Bide batek Doikuntzetan, Leihoen titulu-barrak atalean leihoen kontrolak ezkerrean jarri ditut.

Aplikazioak ditugu panelean baina zeintzuk ageri, zeintzuk ez eta zein ordenean kudeatzeko tresnarik ez (Aplikazioak elementuaren gainean eskuin klik eginda ez da aplikazioen kudeatzailea irekitzen). Hori konpontzeko Alacarte aplikazioa instalatu dut:

sudo apt install alacarte


Oinarrizkoak bukatzeko, hodeiarekiko sinkronizazioa aktibatu dut. Sinkronizazio hori egin daiteke Ezarpenak > Lineako kontuak bidez baina nire hodeia Nextcloud-en dagoenez, sinkronizazioa automatizatzeko, instalatu dut  Nextcloud bezeroa

sudo apt install nextcloud-desktop

Konfiguratu zerbitzariarekin eta ezarri abiatzeko sistemarekin batera.


Konklusioa:
Sistema sendoa, arina, azkarra, egonkorra, ederra eta erabilgarria denaren sentsazioarekin geratu naiz.
Ekainean Linux Mint LTS bertsioa atera behar du eta probatu nahi dut baina ematen dit, ahal badut, hurrengo Luberri sistema honen antza izango duela.