2010/10/31

Keymon teklatua eta sagua monitorizatzeko gehigarria

key-mon leihatila
 
Key-mon teklatuan pikatzen ditugun teklak eta saguan klikatzen ditugun botoiak eta gurpilaren mugimenduak leihotxo batean erakusten duen aplikazio txikia da. GNU/Linux sisteman dabil.

Gehigarri hau interesgarria iruditzen zait informatika irakasleontzat, esate baterako bideo-tutorialetan erabiltzeko edo klasean pantaila proiektatzen ari garela ikasleek ikusteko zer teklak eta botoiak erabiltzen ditugun.

Ctrl+f konbinazioaren erabilera bilaketa tresna irekitzeko

Frogatu nahi baduzu, hona hemen instalatzeko urratsak:

Programa jaisteko orria hau da. Ubuntu edo beste Debian erabiltzen baduzu .deb paketeak jaitsi eta ondoren klik bikoitza eginez ekin instalatzeari. Saioa berriz irekitzean programa Aplikazioak > Grafikoak atalean agertuko zaizu.


Behin key-mon leihatila irekitzen denean gainean klik egin eta herrestan eraman dezakegu nahi dugun tokira. Bestetik haren gainean eskuin klik eginez gero haren ezarpenak alda ditzakegu edo aplikazioa itxi.
Gif animatuak byzanz-appletarekin eginak daude

 Informatika irakasleontzat, ikasleek egiten duguna proiektorean ikusten badute, interesgarria izan daiteke gure saioan sartzen garen aldiro key-mon automatikoki martxan jartzea. Horretarako egin dezakegu: Sistema>Hobespenak>Abioko aplikazioak>Gehitu eta leihotxoan jarriko dugu nahi dugun izena eta komandoan key-mon. Erne, dena minuskulaz.

Polyglot Linux eleaniztuna متعدد اللغات poliglota πολύγλωσση polyglotte multilingüe

Linuxa instalatzean interfazerako hizkuntza aukeran ematen digu. Edozein kasutan aukeratutako hizkuntzaz gain ingelesa instalatzen du ere. Aukeratutako hizkuntza, gure kasuan euskara, lehenetsita dago sortzen diren erabiltzaile guztientzat baina, sortu ondoren, erabiltzaile bakoitzak aukera du aldatzeko bere interfazearen hizkuntza edozein momentuan, egin behar duen bakarra da Sistema > Administrazioa > Hizkuntza-sostengura joan, lehenetsi nahi duen hizkuntza zerrendako lehen postura arrastratu, saioa amaitu eta saio berri bat ireki.

Erabiltzaile bat ingelesa lehenesten



Administradoreak erantsi dezake instalatu diren bi hizkuntzaz gain munduko ia edozein hizkuntza. Horretarako aipatutako tokian Instalatu/Ezabatu hizkuntzak... kontrolean klikatu behar da, hizkuntza hautatu eta jaitsi. Hortik aurrera ekipoko erabiltzaileek aukera izango dute bere interfazea hizkuntza horretan ikusteko.



Hizkuntzak instalatzeko eta erabiltzaile bakoitzak bere interfazearen hizkuntza hautatu ahal izatea oso interesgarri iruditzen zait. Aukera hau erabiltzeko hainbat egoera bururatzen zaizkit bote prontoan:

  • Etxeetan sarritan gurasoek ez dakite euskara eta seme-alabak behartuta daude softwarea erdaraz. Modu horretan etxeko bakoitzak sistema eta aplikazioak gura duen hizkuntzan izan ditzake -erabiltzaile desberdinak aplikatuaz-.
  • Eskoletan prestatu daitezke hainbat ekipo atzerritik datozen ikasle bisitarientzat zein hizkuntza laguntzaileak.
  • Zenbait ikastetxetan talde batzuk informatika atzerriko hizkuntza batean ematen dute. Ikasle horiek dagokien erdara lehenesten ahal dute.
  • Zenbaitetan eskolak guraso erdaldunentzat informatika ikastaroak eskaintzen ditu. Kasu horietan gurasoek lehenesten ahal dute espainola edo frantsesa.

2010/10/26

Aire bat

Ez da nire ilobak egin duelako baina nik  Sam Peckinpah-en pelikulekin aire bat ikusten diot.


http://www.minicortosportaventura.com/ficha-video.aspx?id=133

2010/10/25

Nola sortu eta editatu GPS ibilbideak Wikiloc webean.

Badakit, badakit aspaldian oso tematua nagoela GPS ibilbideak sortzen. Orain arte azaldu dut nola egin Viking, Google Earth eta Google Maps. Kontua da jakin berri dudala Wikiloc ibilbideak igo eta bilatzeko web orria orain aukera ematen duela argazkiaren gainean ibilbideak eskuz sortzeko. Komentatuko dut nola egin daiteke eta honekin itxiko dut serie hau.

Tira, eskuz ibilbidea sortzeko lehenik eta behin erregistratu behar dugu Wikiloc orrian oraindik ez da gaude alta emanak eta login egingo dugu. Kutxa urdin batean agertzen den "Igo zure ibilbidea>" klik egin eta hurrengo pantailan, oraindik euskaratu gabe, agertuko da "edo crea tu ruta manualmente>"; klika eta horrelako pantaila agertuko da:


Lau ikonoetatik ezkerrekoa klikatu eta has zaitezke ibilbidea markatzen. Banderatxo horiarekin marka dezakegu intereseko puntuak edo waypointak.
Bukatzean azpian agertzen den "Jarraitu"-n klika, informazio fitxa bete eta "Aldaketak gorde"ta amaitzen da prozesua. Hodeian gordeta geratzen da behar dugun une eta tokian berreskuratzeko prest.

2010/10/24

nola instalatu QCAD letra-tipoekin Linuxen





QCAD bi dimensioko CAD editorea software biltegian dago eta errez instalatzen da baina testuak sartu ahal izateko letra-tipoak ere instalatu behar dira eta shared files izeneko pakete batean daude. Beste osagarriak baditu hala nola sinbolo elektrikoak eta goiburukoak.

2010/10/23

Nola sortu eta editatu GPSrako ibilbideak Google Earth eta Google Maps-en

Ibilbideak (trakc) eta puntuak (waypoint) GPSean sartzeko hainbat era dago: ibilbidea egin GPSa piztuta, internetetik jaitsita -Wikiloc-etik esate baterako-, editore aplikazio batez, hala nola Ozi eta Compe pribatiboak edo lehengo egunean komentatu nuen software libreko Viking besteak beste. Gaurkoan beste bi posibilitate aurkeztu nahi ditut, biak hala biak Google-ren eskutik: bata, offline, Google Earth eta bestea, online, Google Maps.

Google Earth-en bidez.

Instalatu behar baduzu hemendik jaits dezakezu. Linuxen instalatzeko laguntza hemen eta ibilbideak ondo ikusteko egin beharreko aldaketa hemen.

  • Ibilbidea sortu: Ezkerreko panelaren erdiko atalean My Places-en eskuin klik egin eta klika ezazu erantzi (add) > bidea (path); irekiko den leihoan ibilbideari izena eman eta, erne!, ez ezazu leihoa itxi.
  • Ibilbidea sartu editatzeko: Beste aukera bat da lehendik genuen ibilbide bat sartu eta editatzea. Sartzeko kml bihurtuko dugu -gero aipatuko dut nola- eta File > Open eginez kargatuko dugu; alboko panelean agertuko zaigu GE-en bidez egindakoekin batera. Hauek editatzeko gainean eskuin klik egin eta propiedadetan (properties) klikatu; bidea eta kontrol puntu gorriak ageriko dira.
  • Puntuak aldatu: Ibilbidea egiteko, bere leihotxoa itxi gabe, kurtsorea jo-puntu karratuaren itxura duela, klik eginez puntuak sortuko ditugu. Punturen bat aldatzeko gainean klikatu eta herrestan eraman.
  • Puntuak ezabatu: Egiten ari zarelarik azkenak desegiteko atzera tekla zanpa. Puntu baten aurrekoak ezabatzeko bertan klika eta gero atzera tekla zanpa.
  • Puntu berriak: Ibilbide bat luzatzeko, alegia puntu gehiago jartzeko, muturrekoan klika, mugi pixkak eta klika hurrengo puntua.
  • Ibilbidea gorde: Behin ibilbidea bukatuta, irekita utzi dugun ibilbidearen leihotxoan OK zanpatuko dugu eta erreferentzia azalduko da alboko My places atalean. Ibilbidea GE aplikazioan gordeta geratzen da eta haren kontrol koadroan klikatuta ezkutatu edo agerian jartzeko aukera izango dugu. Aplikaziotik kanpo gordetzeko alboko paneleko erreferentzian eskuin klik egin eta Save Place As... klika eta hauta ezazu gordetzeko tokia. Gordetzeko formatua kml da -nahi izanez gero kmz konprimitua-. Gero esango dizut nola bihurtu zure GPSaren formatura.
    Google Maps-en bidez.

    Ibilbideak sortu ahal izateko saio bat ireki behar dugu -eskuinean goian- eta horretarako Gmaileko kontua eduki behar dugu -ez badaukazu sor dezakezu orain-.
    Behin saioa irekita ezkerraldeko panelean egin Nire mapak > Mapa berria sortu. Izena jarri ibilbideari eta publiko edo pribatua markatu.
    Erabaki mapa edo satelite  ikuspegia.
    Ezkerreko panelean hiru ikono agertzen dira: mapa mugitu, puntua (waypoint) eta ibilbidea (track). Hirugarrena hauta eta hasi bidea marrazten klik eginez. Klikatuta mantentzen baduzu mapa mugi dezakezu.

    From Luberri

    Behin ibilbidea bukatuta GPSra pasatzeko gorde beharko duzu; horretarako klika tira urdineko "Google Earth-en ikusi" eta kml formatuan gordeko du.



    Ibilbidea konbertitu
    Metodo bat zein bestea erabili emaitza kml formatua duen fitxategia da. Gure GPSra kargatzeko egokitu beharko dugu formatua. Horretarako GPSVisualizer.com web orria erabil dezakegu: zein formatutik zein formatura zehaztu, fitxategia igo eta berak instant batean eskatutako formatuan bueltatuko digu.


    Ebaluazioa
    Pagoko aplikazioek dituzten tresna guztiak ez badute ere konplikaziorik gabeko paseo politak prestatzeko tresnak dira. Hutsak nabarmentzekotan pare bat: bietan falta dira altitude datuak, hala nola sestra barrak; GEko ikuspuntua etzana altueraren ideia bat izan dezakegu, baina ez fidagarria; eta bestetik nekez ikusiko dugu oinezko zidorrak harrian eta bide guztiak baso itxian. Abantaila pare bat aipatzearren hauek azpimarratuko nituzke: ez dugu mapak eskaneatu eta kalibratu beharrik eta zenbaitetan mapak berak baino informazio hobea ematen du sateliteko ikuspegiak. Bestetik Google Maps, web orria izanda, bidaian gaudelarik edozein ordenagailuan, deus instalatu gabe, ibilbideak erraz prestatzeko aukera ematen digu.

    2010/10/18

    Ubuntu Unity ukimen-pantailetan

    Ubuntu Unity netbookentzako 10.10 bertsioak duen interfaze berria da. Bertsio hau diseinatuta dago pantaila txikiei etekin handia ateratzeko. Atentzioa deitu dit ukimen pantailetan ibiltzeko aukera sartu dutela: Utouch. Aurrerapauso garrantzitsua kontuan izanda Ipad-en antzeko tabletak orain perretxikoak ateratzen diren moduan agertuko direla. Canonicalen blogean agertzen den bideo-aurkezpena duzu hau:


    2010/10/17

    Viking: GPS ibilbideak OpenStreetMap-en gainean ikusi eta editatu.

    Aurreko mezuan ikusi dugu nola ikusi GPSeko ibilbideak Google Earthen argazkien gainean; oraingoan  aztertuko dugu nola ikusi OpenStreetMap-en maparen gainean.

    Lehenik eta behin Viking aplikazioa instalatuko dugu.
    Ubuntun software-zentrotik instala dezakegu edo, azken bertsioa eduki nahi baduzu, terminalean hau exekutatu:

    sudo add-apt-repository ppa:rw-norris/viking
    sudo apt-get update
    sudo apt-get install viking

    Instalatu ondoren Aplikazioak > Zientzia atalean agertuko da.

    Windowserako instalazio-fitxategia jaitsi eta exekutatu.

    Arrasto edo tracka ireki (gpx formatua soilik onartzen du) eta ondoren mapa kargatzeko egingo dugu: Geruzak > Map geruza berria > OpenStreetMap (Cicle)  -aukeren artean omen dabilen bakarra- eta markatuko dugu 'Autodeskargatu mapak' jaitsitako mapak disko gogorrean gordetzeko eta horrela azkarrago funtzionatzeko.

    Kontuan izan behar dugu geruzen (layer) bidez funtzionatzen duela eta arrastoena (track) maparen azpian geratzen bada ez da ikusten eta geruza hori igo beharko dugu ikusi ahal izateko.



    Viking aplikazioaren leiho-atzipena


    OpenStreetMap-en mapak internetetik jaisten dira automatikoki eta oso zehatzak eta garbiak dira. Sestra-kurbak hamar metroka Txindokiko gailurraren azpiko irudian ikus daitekeenez.

    Txindokiren tontorra OpenStreetMap-en

    Ibilbideen gora-beherak edo perfila ikusteko bi aukera daude:  koordenada ardatzetan ikusteko arrasto edo ibilbidearen propietatetan 'Altuera-distantzia'  fitxa klikatuko dugu;

    Leitzaran inguruko mendi bizikletarako ibilbide baten profila


    bestetik  mapan bertan perfila ikusteko ibilbidearen geruzan eskuin klik egin Propietateak > Arrastoak  eta bertan Draw Elevation aktibatuko dugu. Beheko irudian ikus daiteke ibilbide bat perfila agerian duela.

    Bitigarra mendiaren inguruko ibilbide baten profila


    Tresna barran dugu lanabesetan nagusienak:  mapa mugitzeko tresna, zooma, erregela distantziak eta graduak neurtzeko, eta ibilbide (track) eta bide-puntu (waypoint) berriak markatu edo kargatutakoak aldatzeko tresnak. 
    Ibilbide edo puntu berriak sortzen baditugu berauek gordetzeko panelean eskuin klik egingo dugu eta 'Esportatu geruza' eginda gorde ahal izango dugu, besteak beste, gpx formatuan. Ibilbide berrien kasuan aukera interesgarria da maparen zonaren sateliteko argazkia ikustea, horretarako Tresnak > Web-tresnak  > Google egingo dugu.

    Viking-en eskuliburua euskaraz: https://sites.google.com/view/viking-euskaraz/

    2010/10/10

    10/10/10 Maverick Meerkat



    Gaur, 10/10/10, Ubunturen 10.10 Maverick Meerkat edo Surikata Matxinoa bertsio berria eskuragarri dago. Ubuntuz gain bere aldaerak ere bai: Kubuntu,
    Lubuntu, Edubuntu eta Xubuntu besteak beste.

    Hona dakartzan hainbat berrikuntza:

    • Instalazio prozesu sinplifikatua eta azkarragoa.
    • Lehenetsitako itxuretan, Ambience eta Radiance gaietan, ikuspen hobekuntzak. Atzeko plano berria.
    • GOME 2.32
    • Irudiak ikusteko eta edizio txikietarako Shotwell F-Spoten ordez. Gthumb edo Gwenview gero instala daitezke. Edizio handiagoetarako Gimp ondoren instalatu beharko dugu ere.
    • Letra mota berria.
    • Software biltegia berritu dute eta Synaptic kanpoan utzi.
    • Soinua kontrolatzeko appletak informazio gehiago emango du.
    • OpenCL azelerazio grafikoa -momentuz Nvidiako txarteletan-.
    • Btrfs fitxategi sistemarako soportea.


    GNU/Linuxen hasteko distribuzio egokia da Ubuntu. Frogatzeko iso fitxategia jaitsi, horrekin CD bat sortu, ekipoa berrabiarazi eta Ubuntu diskotik jarriko da martxan  deus ere aldatu gabe; froga ezazu -internet, pantaila, inprimagailua... , eta ondo baderitzozu instala ezazu Windowsekin batera edo bera bakarrik -aldez aurretik, informazioaren babeskopia egina, noski-.
    Dagoeneko erabiltzailea bazara eguneraketen bidez bertsio-berritu dezakezu.

    2010/10/09

    Back In Time: babeskopiak GNU/Linuxen

    Orain arte babeskopiak egiteko NssBackup aplikazioa erabili dut, eta mezu honetan komentatu nuen, baina gaur desgrazian erori da eta beste batek hartu du bere lekua: Back In Time.

    NssBackup, eta oso antzekoa den SBackup, ez dira aplikazio txarrak baina nire kasurako ez dira egokienak: batetik babeskopia ez trinkotzeko agindu arren, beraiek konprimitzen dute eta  bestetik soilik babeskopia osoak egiten dituzte. Seguritate kopia txikietarako egokia izan daitezke, batez ere kopia horiek CD edo DVDtan gorde behar baditugu zeren eta kopiak diskoen tamainako zatitan bana daitezke.
    Ez da hori nire kasua: 60 GBetik gora argazki, bideo eta dokumentuetan bigarren disko batean gordetzeko. Horregatik pasa naiz kopia inkrementalak egiten dituen Back In Timera. Kopia inkrementalak lehenengo aldian kopia osoa egiten du eta hortik aurrera soilik fitxategi berriak eta fitxategi zaharren aldaerak gordetzen ditu. Horrela babeskopiak, lehenengoa ezik, askoz azkarrago egiten dira eta, gainera, aldaketak pairatu dituzten fitxategien kasuan, nahi izanez gero, bertsio zaharrak berreskura ditzakegu.


    Aplikazioaren erabilera, gainetik bada ere, azalduko dut. Instalatu ondoren -Ubunturen kasuan software biltegitik- Aplikazioak > Sistemaren trenak atalean agertuko da eta hau da bere interfazea:



    Giltza ingelesa eta bihurkina dituen ikonoan klikatuta aplikazioaren ezarpenetan sartuko gara eta, bertan, zehaztuko dugu babeskopia -snapshot- zein unitate edo karpetan egin nahi dugun (interesgarria da babeskopia beste unitate batean egitea) eta babeskopia eskuz  -schelude disabled- edo maiztasun zehatz batez -egunero, astero, hilabetero...- automatikoki egin behar den. Bigarren aukera bereziki interesgarria da zerbitzarientzako.

    Bigarren fitxan zehaztuko dugu zein unitate edo karpeten babeskopia egin nahi dugun.


    Beste fitxetan zehatz ditzakegu zeintzuk karpetak eta fitxategi-motak baztertu behar diren, kopia zaharrak ezabatu behar diren eta abar.

    Informazioa galduko bagenu berau berreskuratzeko aplikazioa martxan jarri, errekuperatu nahi dugun babeskopiaren data hauta -gehienetan azkena baina bertsio zaharrak ere berreskura ditzakegu-, berreskuratu nahi dugun fitxategia(k) edo karpeta(k) zehaztu eta gorriz markatutako ikonoa zanpatuko dugu.



    Sinple, fidagarria, azkarra...

    Instalazioa
    Ubuntun software-zentroaren bidez egin daiteke edo terminalean agindu hau itsatsita:

    sudo  add-apt-repository ppa:bit-team/stable
    sudo apt-get update 

    sudo apt-get install backintime-qt4

     



    2010/10/07

    Nola konfiguratu POP kontu bat Thunderbird posta bezeroan

    Thunderbirdek, Mozillaren posta bezeroak, kontuen konfigurazio automatikoa darabil 3. bertsioan. Honek dezente errazten du kontuen konfigurazioa zerbitzaria  modernoa bada eta IMAP protokoloa erabiltzen badu -Gmail, Hotmail eta halakoak- baina, badirudi, POP protokolo zaharra darabilten zerbitzariekin ez duela asmatzen; are gehiago eskuzko konfigurazioa egin behar da eta lehen baino konplikatuagoa da.

    Ikus dezagun bada nola konfiguratu POP zerbitzariko kontu bat.

    • Lehenik eta behin kontu berria ezarri nahi dugula esan behar diogu. Thunderbird estreinako aldiz martxan jartzen dugunean automatikoki abiatuko da ataza hau eta aurretik beste konturen bat ezarrita bagenuen Editatu > Posta eta berri-taldeen ezarpenak... egin beharko dugu. Lehen urratzean gure izen-abizen propioak, posta-helbidea eta haren pasahitza eskatzen digu.


    • Datuok ematean IMAP konfigurazioa automatikoki hasten da bilatzen. Bilaketa hau, bukatu baino lehen, gelditu egin behar dugu: GELDITU.


    • Aurrekoa bezalako leiho bat agertuko zaigu baina kontuaren zerbitzari-motan IMAP jartzen duena. Bada alda ezazu POP zerbitzarira aurreko leihoan ikusten den bezala, ondoren "Sartu kontuan" zanpatu eta, datuak zuzenak badira, ezarpen berriak onartuko ditu: kontuaren ezker aldeko borobiltxoak argituko dira azpiko irudian ikus daitekeen moduan.


    Hortik aurrera kontua prest dago posta jaso eta bidaltzeko.

    Zalantzaren bat baduzu idatzi komentarioa edo posta mezua bidali irudietako kontura.

    2010/10/04

    Nola sortu matrizak OpenOfficeko formula editorean

    OpenOfficeko testu prozesadorean formula bat idazteko Txertatu > Objektua > Formula egin eta bi leiho agertzen zaizkigu: hautatze-leihoa eta komando- leihoa. Formulak lantzean behin idazten badugu hautatze leihoa erabiltzea komeni da -motela baina intuitiboa da eta-, baina sarri idatzi behar badugu merezi du gehien erabiltzen diren komandoak ikasita komando-lerroa erabiltzea.

    Matrizeak egiteko hautatze leihoan bi errenkada eta bi zutabekoak egin daitezke: Parentesiak > Kortxeteak eta barrenean Formatuak > Matrize-pilak. Matrizea handitzeko komando-lerrora joko dugu eta traola bat  (#) txertatuko dugu zutabean eransteko eta bi traola (##) errenkada eransteko.




    Dokumentazio zabalagoa Math txuletan.



    2010/10/03

    MuseScore partituren editore libre eta interesgarria


    Partituren editore bat bilatzen aritu naiz GNU/Linuxerako. Egia esan asko dago eta bakarra frogatu dut: MuseScore; eta gustatu.

    Hona hemen ezaugarri batzuk:
    • nahi haina pentagrama eta lau ahots pentagramako.
    • notak erraz sartzen dira saguz, teklatuz edo midiz.
    • edizio tresnak: kopiatu, itsatsi, zuzendu...
    • partituren inprimaketa kalitate handikoa.
    • musicxml eta midi formatuen inportazioa eta esportazioa.
    • pdf, ps eta irudi moduko esportazioa: png, svg
    • audio esportazioa: wav, flac, ogg.
    • erreprodukzioan tenpoa edo abiadura kontrolatu daiteke panel baten bidez minutuko pultsuak zehaztuta.


    Bere web orrian bideotutorialak eta eskuliburua dago.
    Linux, Mac eta Windows bertsioak daude. Ubuntun software-biltegitik instala daiteke edo, beti azken bertsioa disfrutatu nahi baduzu, terminalean agindu hauek exekutatu hurrenez hurren:

    sudo add-apt-repository ppa:mscore-ubuntu/mscore-stable
    sudo apt update
    sudo apt install musescore